Hepimizin hayatında sürekli tekrar eden bazı davranışlar var ve çoğu zaman bunları hiç sorgulamıyoruz. Ne zaman bir alışkanlık, alışkanlık olmaktan çıkıp başka bir şeye dönüşür?
Genelde bu soruyu sormaya başladığımızda işin içine kumar, alışveriş, oyun, sosyal medya ya da yeme davranışı gibi alanlar çoktan girmiş olur. Üstelik bunların çoğu hayatın tam ortasında, herkesin gözünün önünde yaşanır; başlangıç cümleleri de çoğu zaman oldukça tanıdıktır: “rahatlıyorum”, “kafam dağılıyor”, “hak ediyorum”.
Zaten insanlar genelde davranışın kendisiyle değil, bu davranışın hayatlarında yarattığı sonuçlarla baş edemez hâle geldiklerinde yardım aramaya başlar.
Bu noktada durup bakmak, asıl meselenin ne olduğunu ve kontrolün nerede kaybolduğunu fark etmek gerekiyor. İçinde yaşadığımız çağ, hız, tüketim ve haz üzerine kurulu yapısıyla davranışsal bağımlılıklar için oldukça elverişli; her şey çok ulaşılabilir ama bir o kadar da kontrol edilmesi zor.
“Abartıyorsun” denilen pek çok şey aslında ciddi bir yük taşıyor ve çoğu zaman bu yük, fark edilmeden gündelik hayatın içine sızıyor. Ruh sağlığında her şeyin aynı yerde ele alınması artık yeterli gelmiyor; çünkü her sorun aynı şekilde anlaşılmıyor ve daha spesifik alanlara odaklanan yaklaşımlara ihtiyaç duyuluyor. Bu yüzden davranışsal bağımlılıkların ayrı bir başlık olarak ele alınması çok kıymetli; çünkü uzun zamandır kenarda kalan bir alan artık görünür hâle geliyor. Tam da bu konuları düşünürken somut bir adım atıldığını görmek iyi geldi. Davranışsal bağımlılıkların tanı ve tedavisine odaklanan bir polikliniğin Eskişehir Şehir Hastanesi’nde hizmete başlaması, bu alana verilen önemin arttığını gösteriyor. Kumar, alışveriş, oyun, sosyal medya ve yeme bağımlılığı gibi günümüzde giderek yaygınlaşan davranışların, ayrı bir başlık altında ele alınması, ihtiyacın ne kadar gerçek ve güncel olduğunu da ortaya koyuyor. Umarım bu tür adımlar artar ve konuşulmayan alanlar daha fazla konuşulur. En azından şunu söylüyor bize: bazı şeyler artık fısıltıyla değil, açıkça ele alınıyor. Belki de değişim tam olarak buradan başlıyordur.
