Yıllarca hiçbir resmi kayıtta bulunamayan kuruluş tarihinin peşine bir dedektif gibi düştüklerini belirten Sayıcı, bozkırın ortasından yükselen bu tarım merkezinin asırlık hafızasını tüm detaylarıyla paylaştı.
ARŞİVLERDEN ÇIKAN 1926 TARİHLİ RESMİ GAZETE ÇUMRA’NIN DOĞUM BELGESİ OLDU
İlçenin kuruluş sürecine dair en büyük problemin resmi bir tarihin bulunamaması olduğunu belirten eski Belediye Başkanı Zeki Sayıcı, bin dokuz yüz seksen dokuz yılında göreve geldiğinde ilk iş olarak bu gizemi çözmek istediğini ifade etti. Vilayet meclisinden İçişleri Bakanlığı arşivlerine kadar yaptıkları tüm resmi yazışmaların sonuçsuz kaldığını dile getiren Sayıcı, dönüm noktasını şu sözlerle aktardı: "Çumra’nın ilçe oluş hikayesi aslında demiryollarına dayanıyor. Eskiden buharlı lokomotifler su doldurmak için dururdu. Rahmetli Atatürk, trenle seyahat ettiği esnada buradaki istasyonda duruyor. Suyun rahatça doldurulduğunu görüyor, etrafı geziyor, bölgedeki su kaynağını ve muazzam araziyi fark edince 'Burası ilçe olsun' talimatını veriyor. Ancak ilçenin kesin kuruluş tarihini kimse bilmiyordu. Bakanlıklardan cevap alamayınca devreye rahmetli milletvekilimiz Haydar Koyuncu girdi. Başbakanlık Arşivi'nde yaptığı derin araştırmalar sonucunda, otuz bir Mayıs bin dokuz yüz yirmi altı tarihli Resmi Gazete’ye ulaştı. Bu belgede, yirmi altı Haziran bin dokuz yüz yirmi altı tarihinden itibaren geçerli olmak üzere Çumra’nın resmen ilçe yapılmasına karar verildiği yazıyordu. İşte biz o tarihi bu sayede yakaladık ve tescilledik."
TÜRKİYE’NİN İLK KADIN GENEL MECLİS ÜYESİ VE ATATÜRK’ÜN ÇUMRALI VEKİLİ
Çumra’nın sadece tarımıyla değil, Türk siyasi tarihine yön veren isimleriyle de çok köklü bir geçmişe sahip olduğunu vurgulayan Zeki Sayıcı, ilçenin yetiştirdiği tarihi figürlere dikkat çekti. Çumra’nın ilk belediye başkanı Rakım Çumralı’nın kardeşi olan Sedat Çumralı’nın, Mustafa Kemal Atatürk’ün yakın çalışma arkadaşlarından ve Konya’nın ilk milletvekillerinden biri olduğunu hatırlattı. Sedat Çumralı’nın hem Konya’ya hem de bin dokuz yüz atmış ihtilali sonrasında çıkardığı kanunlarla tüm ülkeye çok büyük hizmetler sunduğunu belirten Sayıcı, Türk kadınına seçme ve seçilme hakkı tanındıktan sonra Türkiye’deki ilk kadın genel meclis üyesinin de yine bu aileden çıkan Konyalı bir kadın siyasetçi olduğunu gururla ifade etti. Sayıcı, ilçenin siyasi kronolojisinde bin dokuz yüz kırk altıda kurulan Demokrat Parti’nin ziraat kökenli vekili Ali Rıza Ercan’ın ve ardından Hatunsaray Kavağı’ndan çıkan Isparta Valisi kökenli üçüncü milletvekilinin de Çumra'nın gelişiminde büyük pay sahibi olduğunu sözlerine ekledi.
UN VE YEM FABRİKALARINDAN ÇUMRA ŞEKER DEVRİMİNE UZANAN BÜYÜME
Çumra’nın nüfus ve ekonomik açıdan asıl büyük kırılmayı bin dokuz yüz yetmişli yıllardan sonra yaşadığını belirten eski başkan, bölgedeki sanayileşme hamlelerini anlattı. İlçede ilk un ve yem fabrikalarının kurulmasında kendisinin de kurucu ortak olarak hissesinin bulunduğunu ve daha sonra bu hisseleri devrettiğini belirten Sayıcı, ilçeyi küresel bir vizyona taşıyan asıl hamlenin ise Recep Konuk tarafından hayata geçirilen Çumra Şeker Fabrikası olduğunu vurguladı. Bu dev yatırımın ardından Çumra'nın adeta kabuğunu kırarak devasa bir büyüme trendine girdiğini ifade etti.
MENDERES’İN BAŞBAKANLIK SIRRI VE ÇUMRA’NIN BEREKETLİ OVALARI
Çumra insanının çalışkanlığına, toprağına bağlılığına ve asayiş kültürüne de değinen Zeki Sayıcı, verimli toprakların insan karakteri üzerindeki olumlu etkisini çarpıcı bir tarihi anekdotla özetledi. Eski yıllarda Çumra’da neredeyse hiçbir asayiş olayının yaşanmadığını, çünkü toprakla harmanlanan, üretimle uğraşan insanların kötülük düşünmeye fırsat bulamadığını söyleyen Sayıcı, durumun ekonomik yapının değişmesiyle dönüştüğünü belirtti. Toprağın iyileştirici gücüne dair Celal Bayar ve Adnan Menderes arasında geçen tarihi bir diyalogu paylaşan Sayıcı, sözlerini şöyle tamamladı:
"Zamanında Celal Bayar’a, Adnan Menderes’i neden başbakan olarak seçtiğini sormuşlar. Bayar ise şu muazzam cevabı vermiş: 'O topraktan geldi, toprağı çok iyi biliyordu. Topraktan kötülük gelmez.' İşte Çumralıların bugünkü ekonomik kalkınmasının, gücünün ve karakterinin temelinde de bu toprağın bereketi yatıyor. Çumra’ya ilk dönemlerde gelenlerin cebinde az bir parası bile olsa, büyük ağaların arazilerini kiralayarak ektiler, ürettiler ve alın teriyle zenginleştiler. Çumra insanı kendi emeğinin dışındaki işlere tenezzül etmez, kimseye yük olmaz. Bugün de devletine bağlı, çalışkan yapısıyla üretmeye ve ülkesine değer katmaya devam ediyor."
