Küresel enerji piyasalarında sular yeniden ısınmaya başladı. Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında tırmanan gerilim ve Orta Doğu’daki jeopolitik riskler, petrol fiyatlarını son haftaların en yüksek seviyelerine taşıdı. Brent petrolün varil fiyatının 99 doların üzerine çıkması ve psikolojik sınır olan 100 dolara yaklaşması, Türkiye’de benzin ve motorin fiyatlarına yeni zamların yansıyabileceği yönündeki endişeleri kuvvetlendirdi.
KÜRESEL PİYASALARI SARSAN ABD-İRAN GERİLİMİ
Petrol fiyatlarındaki sert tırmanışın arkasında, bölgedeki çatışmaların şiddetlenmesi ve küresel petrol arzının sekteye uğrayabileceği kaygıları yatıyor. Dünya petrol taşımacılığının kalbi konumundaki Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan gelişmeler ve sevkiyattaki yavaşlama, arz güvenliğine ilişkin risk primini artırıyor. 9 Eylül itibarıyla vadeli işlemlerde Eylül ayındaki toplam yükselişi yüzde 9,5’i aşan Brent petrol, küresel piyasalarda yeni bir fiyat dalgalanmasının fitilini ateşledi.
100 DOLAR SINIRI AŞILABİLİR Mİ?
Piyasa uzmanları ve finans kurumları, bölgedeki çatışmaların enerji altyapı tesislerine yayılması halinde petrol fiyatlarında daha sert yükselişlerin görülebileceği konusunda uyarıda bulunuyor. Trive Yatırım tarafından yapılan değerlendirmelerde, gerilimin sürmesi durumunda ilk olarak 100 dolar psikolojik eşiğinin takip edileceği, çatışmaların derinleşmesi halinde ise 109,50 dolar seviyelerinin gündeme gelebileceği belirtiliyor. Benzer şekilde Goldman Sachs analizlerinde de gemilere yönelik saldırıların ve sevkiyat aksamalarının fiyatları beklenenin çok daha üzerine çıkarabileceğine dikkat çekiliyor.
DİPLOMASİNİN FİYATLAR ÜZERİNDEKİ KRİTİK ROLÜ
Enerji piyasalarındaki bu yukarı yönlü baskıya karşın, diplomatik kanalların açılması tek çıkış yolu olarak görülüyor. Analistler, Washington ve Tahran yönetimlerinden gelecek tansiyonu düşürücü açıklamaların veya hız kazanacak diplomatik temasların piyasadaki jeopolitik risk primini hızla azaltabileceğini vurguluyor. Olası bir yumuşama sinyalinin, Brent petrolde aşağı yönlü bir rahatlama yaratabileceği değerlendiriliyor.
GÖZLER POMPA FİYATLARINA ÇEVRİLDİ
Uluslararası piyasalardaki bu hareketlilik, Türkiye’deki araç sahipleri ve piyasa aktörlerini de doğrudan alarma geçirdi. Benzin ve motorin fiyatlarının belirlenmesinde uluslararası ürün fiyatları, Brent petrol ve döviz kurundaki değişimler ana kriter oluşturuyor. Eylül ayının ilk günlerinde de benzer dalgalanmalar nedeniyle benzin ve motorine yansıyan artışların ardından, Brent petrolün 100 dolar eşiğinde kalması halinde pompa fiyatları üzerindeki yukarı yönlü baskının daha da artması bekleniyor.
