Yıllardır şehirlerarası yolculukların en tatlı ritüellerinden biri olan ikram servisleri, taşımacılık sektöründeki maliyet artışları karşısında direnemiyor. Otobüsün hareket etmesinden kısa bir süre sonra veya mola dönüşlerinde muavinlerin hazırladığı ikram arabalarını beklemek, yolcular için artık geçmişte kalan bir alışkanlığa dönüşüyor. Bir dönem dondurmadan sandviçe, tatlı-tuzlu atıştırmalıklardan geniş içecek yelpazesine kadar zengin menüler sunan otobüs firmaları, bütçeleri kısıtlama yoluna gitti.
Sektörde alınan radikal kararlar neticesinde saatler süren uzun mesafeli seferlerde bile paketli ürün dağıtımı durduruldu. Yolcular artık seyahat süresince yalnızca standart sıcak ve soğuk içeceklerle yetinmek durumunda kalıyor.
ARTAN GİDERLER FİRMALARI RADİKAL TEDBİRLER ALMAYA İTTİ
Otobüs firmalarının ikram politikasını tamamen değiştirmesinin arkasında, son dönemde katlanan işletme giderleri yatıyor. Sektör temsilcileri; tırmanan akaryakıt fiyatları, yükselen otogar ve terminal giriş-çıkış ücretleri ile köprü ve otoyol gişe giderlerinin belini büktüğünü ifade ediyor. Taşımacılık kalemlerindeki bu rekor artışlar, firmaları yolcu bilet fiyatlarını fahiş oranlarda artırmak yerine ek hizmetlerden kısmaya zorladı.
Maliyet baskısının yanı sıra dijitalleşen dünyayla birlikte bilet satışlarının büyük bir kısmının online bilet platformlarına kayması da firmaların üzerindeki yükü artırdı. İnternet acentelerine ödenen yüksek komisyon oranları, şirketlerin kar marjlarını iyice daraltarak operasyonel giderlerde kısıntıya gitmesini kaçınılmaz kıldı.
İKRAM YERİNİ ÜCRETLİ SATIŞ MODELİNDE UÇAK SİSTEMİNE BIRAKABİLİR
Sektör yetkilileri, yolculuk esnasında dağıtılan çay, kahve, kek ve bisküvi gibi ürünlerin firmalara toplamda devasa bir finansal külfet yüklediğine dikkat çekiyor. Yaşanan bu dönüşümün sadece ikramların kaldırılmasıyla sınırlı kalmayabileceği, önümüzdeki dönemde otobüs içi hizmetlerde yepyeni bir modelin başlayabileceği öngörülüyor.
Havayolu şirketlerinde uzun yıllardır uygulanan "ücretli ikram" sisteminin şehirlerarası otobüslerde de uygulanması gündemde. Sektör temsilcilerine göre; maliyet baskısının bu şekilde devam etmesi halinde çok yakın bir gelecekte otobüslerde içme suyu ve meşrubat da dahil olmak üzere tüm gıda ürünleri yolculara ücret karşılığında satılmaya başlanacak. Nostaljik bir seyahat ritüelinin daha sonuna gelinirken, yolcuların yeni döneme nasıl tepki vereceği merak konusu.
