Tarım ve Orman Bakanlığı öncülüğünde geliştirilen ve tarımsal üretimde çığır açan yapay zeka destekli kuraklık tahmin sistemi, Türkiye'nin tarım ambarı Konya'da hayata geçirildi. Küresel iklim değişikliğinin ve kuraklık risklerinin tarımsal üretimi tehdit ettiği günümüzde, "Uydu Görüntülerinden Yüksek ve Orta Çözünürlüklü Gerçek Evapotranspirasyon Hesabı Projesi" kapsamında kurulan ileri teknoloji sistem; Konya ovasındaki stratejik ürünlerin su tüketimini ve kuraklık riskini anlık olarak takip etmeye başladı. Gebze Teknik Üniversitesi Harita Mühendisliği Bölümü öncülüğünde yürütülen TÜBİTAK destekli proje, Kırklareli'nin ardından tarımın başkenti Konya ve İzmir'de de başarıyla uygulanıyor.
UYDU GÖRÜNTÜLERİ VE İLERİ TEKNOLOJİ BİR ARADA
Meteoroloji istasyonları ve gelişmiş "Eddy Covariance" teknolojisinin entegre edildiği sistem, bölgedeki uydu görüntülerini, meteorolojik verileri ve arazideki hassas ölçümleri tek bir havuzda değerlendiriyor. Derin öğrenme yöntemleri kullanılarak geçmiş yıllara ait verilerin analiz edildiği sistem sayesinde gelecekte yaşanabilecek kuraklık senaryolarına ilişkin yüksek doğruluk payına sahip tahminler üretiliyor. Toprak yüzeyinden gerçekleşen buharlaşma ile bitkilerin terlemesi sonucu atmosfere karışan su miktarını doğrudan ölçen mikrometeorolojik yöntem, Konya'daki çiftçilerin su kaynaklarını en verimli şekilde kullanmasına zemin hazırlıyor.
BİR HAFTALIK TAHMİNLERDE YÜZDE 92 DOĞRULUK ORANI
Geliştirilen modelin sunduğu erken uyarı altyapısının olağanüstü bir başarı oranına sahip olduğunu belirten uzmanlar, yapılan ilk çalışmalarda bir haftalık kuraklık tahminlerinde yüzde 92, dört haftalık tahminlerde ise yüzde 72 doğruluk oranına ulaşıldığını ifade ediyor.
Sistemden elde edilen kritik verilerin Tarım ve Orman Bakanlığı aracılığıyla Konya'daki üreticilere erken uyarı olarak ulaştırılması planlanıyor. Bu sayede çiftçiler, tarımsal faaliyetlerini ve sulama bütçelerini önceden planlayabilirken, olası kuraklık risklerine karşı da erken önlem alma şansı yakalıyor.
