Kamuoyunda uzun süredir merakla beklenen yeni sosyal yardım altyapısında son viraja girildi. Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi adı verilen bu kapsamlı mekanizma ile dar gelirli hanelerin hayat standartlarının yükseltilmesi hedefleniyor. Eski uygulamalardan farklı olarak her aileye standart bir ödeme yapılmayacak, bölge bazlı ihtiyaçlar doğrudan dikkate alınacak.
Sistemin saha analizleri Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı koordinasyonunda sürdürülüyor. İl ve ilçe bazındaki ekonomik verilerin incelendiği bu kapsamlı çalışma 2026 yılının ekim ayında tamamlanacak. Yapılacak detaylı incelemelerin ardından sistemin 2027 yılında resmi olarak yürürlüğe girmesi öngörülüyor.
Yaşam Maliyetine Göre İlçe Bazlı Yardım Dönemi Geliyor
Yeni modelin en radikal yönü her yerleşim yerinin kendi ekonomik gerçeklerine göre değerlendirilecek olmasıdır. Metropollerde yaşayan ailelerin en büyük harcama kalemini kira oluştururken, iklim koşulları sert geçen iç ve doğu bölgelerinde ısınma giderleri öne çıkıyor. Bu nedenle Antalya'daki bir haneye sağlanacak katkı ile Hakkâri'deki bir haneye verilecek imkanlar tamamen farklı içeriklere sahip olacak.
İlçe bazlı analizler aynı şehir sınırları içerisindeki farklı yaşam koşullarını da göz önüne alıyor. Örneğin Gaziantep merkezinde yer alan Şahinbey ve Şehitkamil ilçelerinde yüksek kira bedelleri temel sorun teşkil ederken, kırsal ilçelerde veya depremden etkilenen İslahiye ile Nurdağı bölgelerinde barınma ve gıda ihtiyaçları değişkenlik gösteriyor. Hangi ilçede hangi kalemlerin destekleneceği etki analizi raporu tamamlandıktan sonra açıklanacak.
Hane İçi Gelir Sınırı ve Başvuru Şartları Belirleniyor
Sistemden yararlanacak kişilerin tespitinde ana kriter hane halkının toplam geliri olacak. Belirlenecek olan resmi gelir eşiğinin altında kalan tüm aileler bu mekanizmaya dahil edilecek. Hanedeki kişi sayısı, mülkiyet durumu ve sosyal güvenlik kayıtları kurumlar arası veri paylaşımı altyapısıyla şeffaf bir şekilde incelenecek.
Mevcut sosyal yardım ödemelerinden faydalanan vatandaşların hakları yeni sistem yürürlüğe girene kadar kesintisiz devam edecek. Yaşlılık aylığı, engelli desteği ve evde bakım ödemeleri gibi haklar korunurken, yeni model dağınık haldeki yardımları tek bir çatı altında toplamayı amaçlayacak. Böylece hem bürokrasi azalacak hem de yardımın etkinliği artacak.
Uygulama Takvimi ve Güvenlik Uyarıları Açıklandı
Sürecin kademeli olarak hayata geçirilmesi planlanıyor. Ekim ayında bitecek saha analizlerinin ardından 2027 yılı bütçe görüşmelerinde sisteme ayrılacak kaynak netleştirilecek. Ardından gerekli yasal düzenlemeler Meclis gündemine taşınacak ve 2027 yılı içerisinde ödemelere başlanacak.
Yetkililer henüz resmi bir başvuru kanalının açılmadığı konusunda vatandaşları önemle uyarıyor. İnternet ortamında "vatandaşlık maaşı başvurusu" başlığıyla yayılan sahte bağlantılara ve kişisel bilgi talep eden dolandırıcılara karşı dikkatli olunması gerekiyor. Mevcut destekler için başvurular e-Devlet kapısı ve ilçe Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıfları üzerinden yürütülmeye devam ediyor.
Kaynak: Zeki Ersin Yıldırım
