Emniyet Teşkilatında Yeni Kadro Dönemi: Amir Rütbelerinin Oranları Sıfırdan Belirlendi
Güvenlik bürokrasisinin yönetim kalitesini artırmak ve operasyonel karar alma süreçlerine dinamizm kazandırmak amacıyla kolluk kuvvetlerinin insan kaynakları yapılanmasında radikal bir revizyona gidildi. Personelin kariyer planlamasını ve motivasyonunu doğrudan etkileyecek olan bu stratejik adımın idari altyapısı yasa metnine işlendi. Teşkilat şemasındaki yeni modeli aktaran verilere göre, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda, Emniyet Teşkilatına ve basına yönelik düzenlemeleri de içeren Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi kabul edildi. Teklifle, Emniyet Teşkilat Kanunu'na değişikliğe gidiliyor. Buna göre, Emniyet Teşkilatında yönetim kapasitesinin artırılması, denetim ve gözetim mekanizmasının güçlendirilmesi, karar alma sürelerinin hızlandırılması, personel motivasyonu ve kariyer planlamasının desteklenmesi, stratejik planlama ve uzmanlaşmanın geliştirilmesi amacıyla her amir rütbesinde bulunması gereken azami oranlar yeniden düzenlenecek.
Emniyet personelinin rütbe basamaklarındaki tıkanıklıkları aşmayı hedefleyen yeni kadro projeksiyonunda, her kademenin toplam organizasyon içerisindeki sayısal ağırlığı on binde ölçütü üzerinden formüle edildi. Atamalarda liyakat ve dengeli dağılımı esas alan yeni matematiksel döküme göre, her amir rütbesinde bulunması gereken toplam kadro sayısı oranı, birinci sınıf emniyet müdürü için 10 binde 65, ikinci sınıf emniyet müdürü için 10 binde 75, üçüncü sınıf emniyet müdürü için 10 binde 90, dördüncü sınıf emniyet müdürü için 10 binde 100, emniyet amiri için 10 binde 300, başkomiser için 10 binde 310, komiser için 10 binde 320, komiser yardımcısı için 10 binde 330 olacak. Bu düzenleme dolayısıyla önceki oranlar yönünden geçerli olan geçici madde yürürlükten kaldırılacak.
Geçmiş dönemlerde sağlık kriterleri nedeniyle hak kaybına uğrayan eski emniyet öğrencilerinin ve memurlarının iade-i itibar mahiyetindeki istihdam hakları da yasal güvenceye kavuşturuldu. Mağduriyetlerin giderilmesini amaçlayan idari geçiş sürecinin detaylarında, Kanun'daki değişiklikle, Emniyet Genel Müdürlüğü eğitim ve öğretim kurumlarına girişte aranan sağlık şartlarını taşımadıkları gerekçesiyle eğitim ve öğretim kurumlarından ilişiği kesilenlerden yargı kararına istinaden eğitim ve öğretime devam ederek mezun olan ve polis memuru veya polis amiri rütbesiyle Emniyet Hizmetleri Sınıfı'na atanan, daha sonra sağlık sebeplerine dayanan yargı kararı gereğince devlet memurluğundan ilişiği kesilmiş olanlar, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 6 ama içerisinde Emniyet Genel Müdürlüğüne başvurmaları halinde Genel İdare Hizmetleri Sınıfı'nda durumlarına uygun ünvana atanacak hükmü bağlandı. Bu kişilerin geçiş işlemlerinde kamu personeli mevzuatının genel sağlık ve atama kriterleri referans alınarak, Yapılacak atamalarda Devlet Memurları Kanunu'ndaki şartlar ile Emniyet Hizmetleri Sınıfı dışında kalan diğer hizmet sınıflarına açıktan yapılacak atamalarlar için belirlenmiş olan sağlık şartlarına uygunluk aranacak. Düzenleme kapsamında yapılacak olan devlet memurluğuna açıktan atama işlemleri ile ilgili diğer usul ve esaslar, Emniyet Genel Müdürlüğünce belirlenecek.
İnternet Haber Sitelerine Sıkı Denetim: Basın İlan Kurumu Kriterleri Değişti
Dijital medyanın büyümesiyle birlikte internet gazeteciliğinin yasal bir çerçeveye oturtulması ve ilan dağıtım mekanizmalarının şeffaflaştırılması amacıyla yayıncılık dünyasında yeni bir dönem başlıyor. Resmi ilan pastasından pay alan dijital mecraların editoryal ve idari kalitesini yükseltmeyi hedefleyen düzenlemenin detayları belirlendi. Medya sektörünün yeni anayasası niteliğindeki maddelere göre, gazete, dergi ve internet haber sitelerine yönelik düzenlemeler kapsamında Basın İlan Kurumu Teşkiline Dair Kanun'daki değişiklikle internet haber sitelerinin vasıf ve ödevleri belirlenecek. Buna göre, resmi ilan ve reklam verilen veya bekleme süresi içindeki internet haber sitelerinin vasıfları, "haber sayısı", "içerik", "kadro", "okur sayısı", "en az yayın hayatı süresi" bakımlarından ve uygun görülecek diğer yönlerden Basın İlan Kurumu (BİK) Genel Kurulunca tespit edilecek. Kanun'daki gazetelerin ödevlerine ilişkin hükümler, internet haber sitelerinin ödevleri bakımından da uygulanacak.
Yayıncılık ilkelerine ve kurumsal taahhütlerine uymayan dijital ve yazılı mecralara uygulanacak finansal ve idari yaptırımların skalası da baştan aşağı yenilendi. Sektördeki dezenformasyonun ve kuralsızlığın önüne geçmeyi amaçlayan cezai müeyyidelerin işleyiş dökümünde, teklifle, Kanun'daki müeyyideler değiştiriliyor. Kanun ile belirlenen vasıf, ödev, yükümlülük ve kanun hükümlerine istinaden Genel Kurul tarafından belirlenen sorumluluklara riayet etmeyen resmi ilan ve reklam yayımlama hakkına sahip veya bekleme süresinde olan gazete, dergi ve internet haber siteleri ile prodüktörler, kamu idare ve teşekkülleri ve istisna tutulan sair müesseselerin veya bunların iştiraklerinin sorumluları hakkında, diğer mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, bu düzenleme kapsamında muamele yapılacak kararı alındı. İhlalin boyutuna göre gelir kesintisi tavanları ise şu şekilde tayin edildi: BİK Yönetim Kurulunca, gazete, dergi ve internet haber sitelerine bu Kanunda öngörülen vasıfları taşımamaları veya ödevleri yerine getirmemeleri halinde ihlalin niteliği, ağırlığı ve süresi gözetilerek 1 günden 10 güne kadar resmi ilan ve/veya reklam kesme müeyyidesi uygulanmasına karar verilecek. Ayrıca ilgili gazete, dergi ve internet haber sitesi bu Kanunla temin edilen diğer menfaatlerden de aynı sürelerle faydalandırılamayacak.
Cezaların tatbik edilme usulleri, mecraların resmi statülerine göre farklı takvimlere bağlandı. Hukuki kesinleşme süreçlerini içeren maddede, bu düzenlemeye göre gazete, dergi ve internet haber sitelerine dair verilecek müeyyide kararı, resmi ilan ve reklam yayımlama hakkı bulunanlar için resmi ilan verilmemesi, yalnız resmi reklam yayımlama hakkı bulunanlar için listeden çıkarılması suretiyle kararın kesinleşmesini müteakip BİK Genel Müdürlüğünce uygulanacak. Bekleme süresindekiler için müeyyide kararı verilmesi halinde bu karar resmi ilan ve reklam yayımlama hakkının kazanılmasından sonra uygulanacak prosedürü getirildi.
Aynı hatayı tekrarlayan yayın kuruluşları için kademeli olarak artan ceza oranları yasa metninde şu kurallarla sabitlendi: Müeyyide kararının ilgili gazete, dergi ve internet haber sitesine tebliğinden itibaren 1 yıl içinde aynı nitelikte ihlalin ilk tekrarı halinde ihlalin niteliği, ağırlığı ve tekrarı gözetilerek 5 günden 15 güne kadar, ikinci tekrarı halinde 10 günden 20 güne kadar, üçüncü ve daha fazla tekrarı halinde 15 günden 25 güne kadar ilan ve reklam kesme müeyyidesi uygulanmasına karar verilecek. Süreklilik arz eden ihlallerde cezaların katlanacağı belirtilirken, ihlal süresinin bir ayı aşması halinde bu düzenlemeye göre tespit edilecek müeyyide gün sayısı bir kat artırılacak. Birden fazla konuda ihlal varsa her biri için belirlenen günler toplanacak. Bir defada toplam uygulanabilecek müeyyide 60 günü aşamayacak.
Resmi kurumların ilan işlemlerinden sorumlu bürokratlar ve ajanslar da yasal sorumluluk çemberine dahil edildi. Kamu idarelerindeki otokontrolü artıracak olan yaptırımlarda, bu hükümde sayılan düzenlemelere riayet etmeyen prodüktörler ile kamu idare ve teşekkülleri hakkında, prodüktörlük müessesesi Yönetim Kurulu kararıyla 2 aya kadar kapatılabilecek. Kesinleşen karar, o yerdeki valilikçe uygulanacak. Kamu idare ve teşekkülleri ile ortaklıklarının sorumluları hakkında, Genel Müdürlüğün bildirimi üzerine kendi mevzuatlarına göre disiplin işlemi uygulanacak. İşlemin sonucu BİK'e bildirilecek. Kurumun bu işlemlere itiraz hakkı saklı olacak maddesi onaylandı. Hak arama yolları açık tutularak, Müeyyide kararlarına karşı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümlerine göre yargı yoluna başvurulacak. Bu hükmün uygulanmasına dair usul ve esaslar Genel Kurulca çıkarılacak yönetmelikle belirlenecek esası konuldu.
Akaryakıt Sektöründe Teminat Bariyeri Beş Katına Çıkarılıyor
Maliye yönetiminin akaryakıt ve LPG piyasasındaki kayıt dışı hareketleri ve vergi kayıplarını minimize etmek adına geliştirdiği finansal emniyet sübapları en üst seviyeye ulaştırıldı. Enerji piyasasındaki oyuncuların devlete karşı mali yükümlülüklerini garanti altına alacak olan kritik yetki genişlemesinde, teminat tutarını artırma yetkisi 2 katından 5 katına çıkarılacak kararı komisyondan geçti. Vergi dairesinin elini güçlendiren bu radikal hamlenin yasal dayanağında, Emniyet Teşkilatına ve basına yönelik düzenlemeleri de içeren Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi ile Vergi Usul Kanunu'nda değişikliğe gidiliyor. Buna göre, akaryakıt, LPG ve benzeri lisansa tabi piyasalarda faaliyet gösteren mükellefler bakımından doğacak vergilerin tahsil güvenliğinin sağlanması amacıyla idareye tanınan teminat tutarını artırma yetkisi 2 katından 5 katına çıkarılacak ifadeleri kullanıldı.
Para piyasalarının kalbinde görev yapan personelin kurumsal sadakat ve çalışma disiplinini regüle edecek yeni bir ceza cetveli de mevzuata ekleniyor. Merkez Bankası'nın iç işleyişini kurumsallaştıran düzenlemeye göre, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Kanunu'nda yapılan değişiklikle, TCMB personeline verilecek disiplin cezaları, hangi fiil ve haller dolayısıyla disiplin cezası verileceği, cezalara ilişkin çeşitli haller ve disiplin hükümlerinin kapsamı düzenleniyor. Buna göre, disiplin cezaları "uyarma", "kınama", "kısa süreli ücret kesintisi", "uzun süreli ücret kesintisi" ve "işe son verme" olarak hüküm altına alınıyor. Soruşturma süreçlerinin şeffaflığı kapsamında, teklifle TCMB'deki disiplin soruşturması, savunma hakkı, disiplin cezasını verecek makam ve onay usulü ile karar süreleri, disiplin cezalarının uygulanması, bu cezalara itiraz usulü, zaman aşımı, cezaların özlük dosyasında saklanması ve silinmesi ile görevden uzaklaştırma tedbirine yönelik düzenlemelere gidiliyor. Disiplin amirleri ile bunların yetki ve sorumluluklarının, Disiplin Kurulunun kuruluşu, yetki ve sorumlulukları ile görüşme ve karar usulünün ve üyelerinin görev süresi ile disiplin işlemlerine ilişkin diğer hususlar TCMB tarafından yönetmelikle belirlenecek.
Genç nüfusun ve eğitim hayatı süren öğrencilerin kültürel mekanlara ve eğlence alanlarına daha ekonomik şartlarda erişebilmesi için yerel yönetimlerin vergi mevzuatında sempatik bir muafiyet sağlandı. Sirklerden lunaparklara kadar geniş bir alanı kapsayan vergi istisnasında, Belediye Gelirleri Kanunu'nda yapılan değişikliğe göre, belediye sınırları ile mücavir alanlar içinde yer alan sirkler, lunaparklar, çalgılı bahçeler ve benzeri yerler başta olmak üzere tüm biletle girilen yerlerde, 18 yaşını doldurmamış çocuk ve gençlerden veya tahsili devam eden 25 yaşını doldurmamış öğrencilerden eğlence vergisi alınmayacak kuralı kabul edildi.
Belediye Taşınmazlarının Satışında Taksitli Dönem: Güvence Şartları Netleşti
Yerel yönetimlerin ve il özel idarelerinin bütçe dengelerini korumak ve ellerindeki gayrimenkul stokunu esnek ödeme modelleriyle piyasaya sunabilmek adına mülkiyet ihale mevzuatında geniş çaplı bir düzenlemeye gidildi. Alıcılara finansman kolaylığı getiren taksitli satış modelinin çerçevesi En fazla 2 yılda ve en fazla 12 taksitle ödeme başlığı altında yasallaştı. Gayrimenkul piyasasını hareketlendirecek olan bu finansal enstrümanın detaylarına göre, Devlet İhale Kanunu'nda yapılan değişikliğe göre, il özel idareleri ve belediyeler ile bunlar tarafından kurulan mahalli idare birliklerine ait taşınmazların satış bedeli peşin veya taksitle ödenebilecek. Satış bedelinin taksitle ödenebileceği hususunun ihale ilanında belirtilmesi ve ihale üzerinde kalan isteklinin talep etmesi durumunda, ihale sonucu belirlenen satış bedeli, en az yüzde 25'i peşin, kalanı en fazla 2 yılda ve en fazla 12 taksitle kanuni faiz ile birlikte ödenecek. İhale ilanında, ödeme şekli, taksit süresi ve sayısı belirtilecek.
Mülkiyet devirlerinin tapuda tescil edilebilmesi için alıcıların kamuya sunması gereken teminat çeşitleri veya ipotek mekanizmaları da en ince ayrıntısına kadar dizayn edildi. Kamunun hak kaybına uğramasını önleyecek olan yasal koruma kalkanına göre, taksitli satışlarda taşınmazın tahsil edilen peşinatı düşüldükten sonra kalan miktar ile kanuni faizden ve sözleşmeden doğacak alacakların tamamını karşılayacak tutarda kesin ve süresiz banka teminat mektubu verilmesi veya satışı yapılan taşınmazın üzerinde Türk Medeni Kanunu hükümleri uyarınca idare lehine kanuni ipotek tesis edilmesi halinde, taşınmaz tapuda alıcısı adına devredilecek. Bu hüküm uyarınca teminat mektubu verilememesi veya kanuni ipotek tesis edilememesi durumunda taksitlerin tamamı ödenene kadar alıcı adına tapuda taşınmaz devri yapılamayacak.
Taksit ödemelerinde temerrüde düşülmesi veya sözleşme şartlarının ihlal edilmesi durumunda idarelerin izleyeceği hukuki yollar, tapu devrinin yapılıp yapılmadığı kriterine göre ikiye ayrıldı. İhale süreçlerindeki tasfiye kurallarına göre, alıcısı adına mülkiyet devri yapılmayan taşınmazlara ilişkin taksitli satışlarda, alıcı tarafından yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda, tahsil edilen tutarlardan ihale sırasında alınan geçici teminata isabet eden tutar ilgili idareye irat kaydedilerek kalanı alıcıya aynen iade edilecek. Mülkiyeti çoktan devredilmiş olan gayrimenkuller için ise kamusal alacağın tahsil hızını artıran şu sert yöntem izlenecek: alıcısı adına mülkiyet devri yapılan taşınmazlara ilişkin taksitli satışlarda, alıcı tarafından yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda ise idarece, teminat mektubu paraya çevrilerek veya ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılarak kalan borç faiziyle birlikte tahsil edilecek. Vadesinde ödenmeyen taksit tutarları, Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'a göre hesaplanacak faizle birlikte tahsil edilecek. Ayrıca ihalelerin güvenliği için satış, kira, trampa ve sınırlı ayni hak tesisi işlemleri ihalelerinde ihale konusu olan taşınmazın tahmin edilen bedelinin yüzde 3'ünden az olmamak üzere yüzde 30'una kadar geçici teminat alınabilecek. Bu hükmün uygulanması ile ilgili olarak usul ve esasları belirlemeye ve tereddütleri gidermeye Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı yetkili olacak.
Ticari Plaka Devirlerine KDV İstisnası ve Araç Tescil Sürelerinde Büyük Esneklik
Ulaşım ve lojistik sektöründe faaliyet gösteren esnafın uzun süredir talep ettiği mali kolaylıklar ve bürokratik süre uzatımları nihayet yasal tabana oturtuldu. Araç alım satımlarının ardından tescil işlemlerini yetiştirmekte zorlanan vatandaşları rahatlatacak karara göre, Karayolları Trafik Kanunu'nda yapılan değişikliğe göre, elektronik ortamda tescili mümkün olan araçlara satış tarihinden itibaren tescil edilmeleri için tanınan süre 3 iş gününden 15 iş gününe yükseltiliyor. Esnafın elini rahatlatacak asıl finansal müjde ise vergi muafiyeti kanadından geldi: Teklifle, Katma Değer Vergisi Kanunu'nda değişikliğe gidiliyor. Buna göre, gerçek usulde gelir vergisi mükelleflerinin sahip oldukları taksi, dolmuş, minibüs ve umum servis araçlarına ait ticari plakaların devri KDV'den istisna olacak.
Asrın felaketinin yaralarını sarmaya devam eden Kahramanmaraş merkezli afet bölgesindeki konut üretim projelerine uluslararası kuruluşların yapacağı hibe ve bağışların vergi avantaj süreleri de ileri bir tarihe ötelendi. İnsani yardım projelerinin devamlılığını sağlamayı amaçlayan kararda, Kanun'da Kahramanmaraş merkezli deprem bölgesinde sürdürülen projeler, faaliyetler ve yatırımların tamamlanabilmesi amacıyla değişiklik yapılıyor. Buna göre, genel bütçeli kamu idarelerine bağışlanacak konutların yabancı devlet kurum ve kuruluşlarına teslimindeki katma değer vergisinden müstesna olduğu tarih 31 Aralık 2025'ten 31 Aralık 2028'e uzatılacak. Bu hüküm, 31 Aralık 2025'ten itibaren uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girecek denildi. Social sorumluluk projeleri kapsamında ayrıca Orman Kanunu'ndaki değişiklikle, devlete ait engelli ve yaşlı bireylere yönelik bakım ve rehabilitasyon merkezleri ormanlarda açılabilecek maddesi de onaylandı.
Emniyet teşkilatının gelecekteki amir kadrosunu yetiştiren akademilerde ve eğitim merkezlerinde idari şemanın rasyonelleştirilmesi adına yükseköğretim mevzuatı revize edildi. Eğitim kurumlarının kurumsal yapısını dizayn eden düzenlemede, Polis Yüksek Öğretim Kanunu'nda yapılan değişiklikle, İç Güvenlik Fakültesine alınacak adaylarda aranacak şartlar ve sınava yönelik düzenlemeler hüküm altına alınıyor. Kanundaki Polis Amirleri Eğitimi Merkezinin kuruluş, görev, yetki ve sorumlulukları düzenleniyor. Buna göre, Polis Amirleri Eğitimi Merkezinin yönetim kademeleri ve hizmet birimlerini, müdür, müdür yardımcıları, şube müdürlükleri, kurullar, bölüm başkanlıkları ve ana bilim dalı başkanlıkları oluşturacak denildi. Kurumun stratejik görev tanımı için ise Polis Amirleri Eğitimi Merkezi, ilk derece amirlik eğitimine, yöneticilikle ilgili hizmet içi eğitimlerine, yabancı ülke polisleri ile diğer kolluk görevlilerine yönelik eğitim faaliyetlerine, rütbe terfi ve görevde yükselme sınavlarına, Genel Müdürlükçe uygun görülen diğer sınav ve eğitimlere ilişkin işlemleri yürütmek ve eğitim-öğretim hizmetlerinin verimliliğini artırmak için araştırmalar yapmakla görevli olacak yetkisi tanımlandı.
Sahte Fatura Düzenleyen Akaryakıt İstasyonlarının Lisansı Askıya Alınacak
Mali suçlarla mücadele kapsamında enerji koridorlarındaki usulsüzlüklerin ve sahte belge trafiğinin engellenmesi adına ihtisas kurullarının yetki alanları genişletildi. Sektördeki dürüst tüccarları korumayı ve kamu maliyesini güvenceye almayı hedefleyen sert tedbirler petrol piyasasındaki mali usulsüzlüklere yönelik düzenlemeler başlığı altında komisyondan geçti. Sektörü disipline edecek olan mekanizmanın işleyiş kurallarına göre, teklifle, Petrol Piyasası Kanunu'nda değişikliğe gidilerek mali usulsüzlüklerin önüne geçilmesi amaçlanıyor. Buna göre, Kanun'a göre lisansa tabi faaliyetlerle ilgili olarak Vergi Usul Kanunu'nun ilgili hükümleri kapsamında muhteviyatı itibarıyla yanıltıcı belge düzenleme veya bunları kullanma, belgelerin asıl veya suretlerini tamamen ya da kısmen sahte olarak düzenleme, bunları kullanma suçları ile belirlenen suçların işlendiğiyle ilgili vergi incelemesi görevi bulunduğunun Kuruma bildirilmesiyle söz konusu tesis için başka bir gerçek veya tüzel kişiye lisans verilmemesi tedbiri Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından uygulanacak.
Uygulanan idari tedbirlerin keyfiyete dönüşmemesi ve periyodik kontrolü adına adli denetim mekanizması kuruldu. Tedbirlerin sınırlarına dair maddede, bu tedbirin kaldırılıp kaldırılamayacağı Vergi Denetim Kurulu Başkanlığından temin edilecek bilgilere göre 3 ayda bir değerlendirilecek. Ancak bu tedbirin süresi Kuruma yapılan bildirimden itibaren bir yılı geçemeyecek. Bu kapsamdaki suçların işlendiğinin, Vergi incelemesi görevinin EPDK'ye bildirilmesiyle birlikte, söz konusu tesis için başka bir gerçek veya tüzel kişiye yeni bir lisans verilmemesi tedbiri uygulanacak. Suç duyuruşuna konu olan dosyaların cumhuriyet başsavcılıklarına bildirilmesiyle durum eş zamanlı olarak EPDK'ye de iletilecek prosedürü bağlandı.
Yargılama safhasındaki gelişmelerin idari kararlara nasıl yansıyacağı ve nihai lisans iptal şartları da net hükümlere bağlandı. Akaryakıt dünyasındaki cezai şemaya göre, yargı sürecinde kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kesinleşmesi üzerine ya da mahkumiyet dışında bir hüküm veya hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi halinde kesinleşmesi beklenmeksizin EPDK'ye yargı merci tarafından bildirilmesiyle EPDK tarafından ıttıla edilmesi durumunda geçici durdurma işlemi kaldırılacak. Kesinleşmiş mahkeme kararına göre suçlu bulunan lisans sahiplerinin mevcut lisansları doğrudan iptal edilecek. Ayrıca söz konusu usulsüz fiillere istinaden kesilen idari para cezalarının tamamı ödenmediği müddetçe lisansa konu tesis için lisans verilmeyecek.
Ulaşım sektöründeki küçük esnafın vergilendirilme biçimlerinde de dijitalleşme ve beyan esaslı yeni bir model devreye alınıyor. Taksicilerin maliyet yönetimini kolaylaştıracak sistemin kurallarına göre, teklifle, Gelir Vergisi Kanunu'nda düzenlemeye gidiliyor. Buna göre, taksi ile yolcu taşımacılığı faaliyetinde bulunanlardan bu faaliyetlerinden kaynaklanan hasılatlarının tamamını, elektronik ücret toplama sistemleri olmaksızın kullanma zorunluluğu getirilen taksi mali cihazla tespit ve belgelendirmek suretiyle elde edenler de talep etmeleri halinde tespit kazançları üzerinden vergilendirilecek. Bu kapsama girenler, talep tarihini takip eden yılın başından itibaren hasılat esaslı kazanç tespit usulünden en fazla 3 yıl süreyle yararlanabilecek. Kazancın tespitine ilişkin oran için Cumhurbaşkanına verilen indirim yetkisi, taksi ile yolcu taşımacılığı faaliyetinde bulunanlar dışındakilerle sınırlandırılacak. Gelir Vergisi Kanunu'ndaki diğer bir değişiklikle, ticari kazancı gerçek usulde vergilendirilen gelir vergisi mükelleflerinin düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce sahip oldukları taksi, dolmuş, minibüs ve umum servis araçlarına ait ticari plakalarını elden çıkarmalarından doğan kazançlar, gelir vergisinden istisna olacak.
Ticaret hayatının lokomotif yapıları olan odalar ve borsaların genel kurul süreçlerinde de şeffaflık ve ilan süreleri modernize edildi. İş dünyasını ilgilendiren kurumsal maddede, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanunu'ndaki değişikliğe göre, birlik genel kurulu her yılın mayıs ayının sonuna kadar toplanabilecek. Bu kapsamda genel kurul toplantısının yeri, günü, saati ve gündeminin, en az 30 gün öncesinden Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde ilan edilecek ve genel kurul toplantısı tarihine kadar yayımda kalacak şekilde birlik resmi internet sitesinde duyurulacak. Teklifle, Kanun'daki "Birlik organlarının seçimi" başlıklı hükümde de birlik genel kurulu toplantısına yönelik düzenleme hüküm altına alınıyor. Ayrıca mevcut birlik organlarının görevleri Kanun'da belirtilen görev sürelerine bağlı olmaksızın yeni organların seçimine kadar devam edecek kararı alındı. Tüketici haklarını koruyan Reklam Kurulu'nun üye yapısı da genişletilerek, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'daki Reklam Kurulunun üye yapısı ve sayısına yönelik değişikliğe gidiliyor. Buna göre, Ticaret Bakanlığına bağlı Tüketicinin Korunması ve Piyasa Gözetimi, Esnaf Sanatkarlar ve Kooperatifçilik, Hukuk Hizmetleri, İç Ticaret ile Uluslararası Hizmet Ticareti Genel müdürlüklerinin genel müdür yardımcıları arasından birer üye Reklam Kuruluna görevlendirilecek. Böylece Reklam Kurulunun üye sayısı 19'dan 23'e yükseltilecek, Kurul toplantıları için Başkan dahil 11 üye yerine 13 üyenin hazır bulunması gerekecek dengesi kuruldu.
Son Dakika Hamlesi: Elektronik Tebligat Sistemi Tüm Şirketlere Mecburi Kılındı
Komisyondaki yasa yapım sürecinin son anlarında, iktidar partisi temsilcilerinin sunduğu önergelerin kabul edilmesiyle yasa paketine hayati önemde iki yeni başlık eklendi. Devletin dijital omurgasını güçlendirecek ve tebligat operasyonlarındaki zaman kayıplarını sıfırlayacak olan bu finansal hamleye dair adımlarda, teklife 2 yeni madde ihdas edildi süreci işletildi. Kamu maliyesinde kağıtsız dönem başlatan dijital devrimin kurallarına göre, komisyon görüşmeleri sırasında AK Parti'li milletvekillerinin imzasıyla teklife, iki yeni madde ihdas edildi. Buna göre, teklifle Vergi Usul Kanununda değişikliğe gidiliyor. Kurumlar vergisi mükellefleri, ticari, zirai ve mesleki kazançları dolayısıyla gerçek usulde vergilendirilen gelir vergisi mükellefleri, kollektif şirketler ile adi komandit şirketler ile Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nda sayılan mallardan kayıt ve tescile tabi olanların ilk iktisabında adına tescil yapılan gerçek kişiler ve tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan teşekküller, Hazine ve Maliye Bakanlığınca kurulan elektronik tebligat sistemini kullanmak zorunda olacak. Bu kimselere elektronik tebligat sistemi vasıtasıyla elektronik ortamda tebliğ yapılabilecek. Sistemin kapsama alanı dışındaki vatandaşlar için esneklik korunurken, bu düzenleme kapsamına girmeyenler, talep etmeleri halinde elektronik tebligat sistemine dahil olabilecekler denildi. Dezavantajlı vatandaşlar için ise koruma sağlanarak, engellilik oranı yüzde 90 veya daha fazla olan malul ve engellilerin elektronik tebligat sistemine dahil olma zorunluluğu bulunmayacak muafiyeti getirildi.
Dijital sisteme zorunlu ya da isteğe bağlı olarak dahil olan aktörlerin, ticari hayatlarının kapanması veya vefat durumlarında sistemden nasıl çıkarılacakları da yasal takvimlere bağlandı. Dijital sistemden ayrılma prosedürlerinde, hükümle, zorunlu veya isteğe bağlı olarak elektronik tebligat sistemine dahil olanların elektronik tebligat sisteminden çıkışlarına ilişkin usuller de belirlendi. Ticaret siciline kayıtlı tüzel kişiler ticaret sicil kayıtlarının, diğer tüzel kişiler ise tabi oldukları sicil kayıtlarının silindiği tarih dikkate alınarak elektronik tebligat sisteminden çıkartılacak. Gerçek kişiler, kişinin ölüm tarihi veya gaipliğine karar verildiği tarih dikkate alınarak elektronik tebligat sisteminden çıkarılacak hükümleri uygulanacak.
Mükellefiyetini kapatan ancak yasal zamanaşımı süreleri nedeniyle sistemde kalması gereken esnaf için de koruyucu bir takvim belirlendi. Vergi hukukunu ilgilendiren ayrılma şartlarında, bu düzenleme kapsamında, zorunlu olarak elektronik tebligat sistemine dahil olan gerçek kişiler mükellefiyetin sona erdiği tarihi izleyen 5'inci takvim yılı sonundan itibaren talep etmeleri halinde ve elektronik tebligat sistemine dahil olma zorunluluğu gerektiren diğer haller bulunmamak şartıyla, elektronik tebligat sisteminden çıkartılacak kuralı konuldu. Kendi isteğiyle girenler ile belirli bir yaş sınırına ulaşan vatandaşlar için ise sistemden çıkış yolları şu esneklikle sağlandı: İsteğe bağlı olarak elektronik tebligat sistemine dahil olanlar, talep etmeleri halinde talep tarihleri dikkate alınarak, elektronik tebligat sistemine dahil olma zorunluluğu gerektiren diğer haller bulunmamak şartıyla elektronik tebligat sisteminden çıkartılacak. 65 yaşını doldurmuş kişiler, talep etmeleri halinde talep tarihleri dikkate alınarak elektronik tebligat sisteminden çıkartılacak.
Elektronik ortamda gönderilen resmi evrakların tebellüğ edilmiş sayılacağı yasal süre sınırı da netleşti. Hukuki sürelerin başlangıcını belirleyen son maddede, elektronik ortamda tebligat, tebliğin bu sistem ile muhatabına iletildiği tarihi izleyen 5'inci günün sonunda yapılmış sayılacak. Hazine ve Maliye Bakanlığı, elektronik ortamda yapılacak tebliğle ilgili her türlü teknik altyapıyı kurmaya veya kurulmuş olanları kullanmaya ve bu düzenlemenin uygulanmasına ilişkin diğer usul ve esasları belirlemeye yetkili olacak denildi. Mevcut dijital kullanıcıların kazanılmış hakları korunarak, teklife ihdas edilen bir diğer hükümle de Vergi Usul Kanununda değişikliğe gidiliyor. Düzenlemenin yürürlük tarihinden önce elektronik tebligat sistemine dahil olanlar, yeni bir başvuru yapmaksızın elektronik tebligat sistemini kullanmaya devam edecek güvencesi verildi ve dev paket yasalaşma yolunda genel kurula sevk edildi.