Türkiye, küresel yapay zeka yarışında ön saflarda yer almak amacıyla hazırladığı stratejik yol haritasını aşama aşama devreye alıyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Yapay Zeka Eylem Planı'nı ilan etmesiyle birlikte gözler, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile TÜBİTAK öncülüğünde yürütülecek projelere çevrildi. Devlet desteğiyle yürütülen AR-GE çalışmalarını hızlıca ticari ürünlere dönüştürmeyi amaçlayan bu yeni dönem; üniversitelerden araştırma merkezlerine, teknoloji şirketlerinden kamu kurumlarına kadar ekosistemin tüm aktörlerini tek bir vizyonda birleştiriyor.
TÜBİTAK’TAN STRATEJİK SEKTÖRLERE MİLYONLUK ÇAĞRI
Türkiye'nin yapay zeka potansiyelini en üst seviyeye çıkarmak adına TÜBİTAK, "Yapay Zeka Ekosistem Çağrısı"nın 2026 yılı başvurularını almaya başladı. Teknoloji üreticilerini, üniversiteleri ve TÜBİTAK Yapay Zeka Enstitüsünü konsorsiyumlarda buluşturacak bu çağrıyla; akıllı üretim, finans, gıda, tarım, e-ticaret, iklim değişikliği ve eğitim gibi öncelikli alanlardaki projelere 10 milyon liraya kadar bütçe desteği sağlanacak. Başvuruları 18 Eylül'e kadar TEYDEB sistemi üzerinden devam eden bu hamlenin yanı sıra, Kamu Yapay Zeka Ekosistemi Çağrısı ile devlet kurumlarının ihtiyaç duyduğu yenilikçi çözümler de 48 aya varan AR-GE destekleriyle geliştirilecek.
HIT-30 İLE YAPAY ZEKAYA 1,6 MİLYAR DOLARLIK DEV FON
Savunmadan sağlığa, akademiden finansa kadar geniş bir yelpazede dijital dönüşümü tetikleyecek en büyük finansman desteklerinden biri de HIT-30 Programı ile geliyor. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı öncülüğünde hayata geçirilen bu vizyoner program kapsamında, yapay zeka odaklı çalışmalara tam 1,6 milyar dolarlık dev bir bütçe ayrıldı. Projelere verilecek destekler yalnızca finansmanla sınırlı kalmayıp; yüzde 60'a varan vergi teşviki, yatırım tutarının yüzde 40'ına varan hibe, yüzde 70'e ulaşan avantajlı kredi imkanları, istihdam destekleri ve yüzde 20'lik pazar geliştirme payı gibi çok güçlü teşvik paketlerini de barındırıyor.
KÜRESEL İŞ BİRLİKLERİ VE ASYA-AVRUPA HATTI
Türkiye, yapay zeka alanındaki gücünü sadece yerel kaynaklarla değil, uluslararası ortaklıklarla da pekiştiriyor. Yapay zeka destekli akıllı robotik projeleri geliştirmek amacıyla aralarında Almanya ve Fransa'nın da bulunduğu 10 Avrupa ülkesi ve Japonya ile iş birliği süreci resmen başlatıldı. "CONCERT Japan" platformu üzerinden yürütülecek ve başvuruları bu ay toplanacak olan programla, gerçek dünyadaki dinamik ve insan merkezli ortamlarda kendi kendine çalışabilen uyarlanabilir otonom sistemlerin ve akıllı robotların geliştirilmesi hedefleniyor.
TERMİNAL İSTANBUL KÜRESEL YATIRIMIN ADRESİ OLACAK
Yapay zeka vizyonunun uluslararası vitrini ve yatırım diplomasisi merkezi olarak ise mega kent İstanbul konumlandırılıyor. Bu kapsamda inşa edilen "Terminal İstanbul", yerli yapay zeka girişimcileri ile küresel dev yatırımcıları buluşturan uluslararası bir üs halini alacak. Türkiye, bu stratejik merkez sayesinde OECD, G20 ve Birleşmiş Milletler gibi küresel platformlarda insan merkezli yapay zeka standartlarının belirlenmesinde doğrudan söz sahibi olmayı amaçlıyor.
10 MİLYAR DOLARLIK KAYNAK VE DÜZENLEYİCİ DENEY ALANLARI
Gelecek nesilleri de güvence altına alacak olan eylem planı kapsamında, veri merkezi, bulut teknolojileri ve yapay zeka altyapılarına özel sektör ağırlıklı en az 10 milyar dolarlık devasa bir kaynak yönlendirilecek. Geliştirilen yenilikçi çözümlerin güvenli ve kontrollü alanlarda test edilebilmesi için de en az 5 öncelikli sektörde düzenleyici deney alanları kurulacak. Sürecin tüm yönetim zeminini Ulusal Yapay Zeka Kurulu üstlenirken, finansman akışını sürekli kılmak adına bir de Ulusal Yapay Zeka Büyüme Fonu hayata geçirilecek. Yakın zamanda Venezuela'daki deprem sonrasında UMKE ekipleriyle bölgede teknolojik destek sağlayan Türkiye, sahip olduğu bu yüksek teknoloji tecrübesini tüm insanlıkla paylaşarak küresel standartlara yön vermeye kararlılıkla devam ediyor.
