Geçen günlerde Konya’da yaşanan 5.0 büyüklüğündeki depremin sarsıntılarını çok fazla hissettim. Bu deprem 6 Şubat 2023 tarihinde yaşanan depremi bizlere yeniden hatırlattı. Bir düşünün; o an birkaç saniye sonra deprem olacağından habersiz bir şekilde yaşıyorsunuz. Ve o an hayatınız film şeridi gibi gözünüzün önünden geçiyor. Tamam bu Konya’da olan bir deprem için belki de abartı oldu. Ama deprem hayatımızın bir gerçeği.
Her doğal afet gibi depremin de yaşanması çok normal bir şey ve kaçınılmaz. Mesele depremin yaşanması değil, “tedbir ne kadar alındı?” bu soru önemli. E haliyle yaşadığımız yer bir deprem ülkesi. “Peki biz buna göre yaşıyor muyuz?” orası meçhul. Bu sorunun içerisine; konut sağlamlığından tutun vatandaşların bilinçlenmesine kadar her şeyi katabilirsiniz.
İlk önce konut sağlamlığını ele alalım. Eğri oturup doğru konuşalım. Türkiye’de konutlar yeterince sağlam mı? Bunun cevabını ben vermeyeceğim. E tabi her şeyi devletten beklememek lazım. Tamam devletin belli denetimler yapması gerekiyor ama vicdanlı insanlara da bu memleketin ihtiyacı var. Adam sırf az masraf yapmak için binada malzemeden çalıyor düşünebiliyor musunuz? İşin özü cebinde akrep olan kişiler katil olmayı tercih ediyor. Hem 1 insanın değil, belki de yüzlerce insanın katili…
Aslında olay çok basit. Tek yapılması gereken şey dayanıklı bir bina yapmak. Bu pahalı bir şey olsa da hiçbir şey insan hayatından kıymetli değildir. Sen o binayı malzemeden çalarak yapıyorsun ama sonrasında yıkılıyor ve daha çok masrafa yol açıyorsun. Bu işte bir tezatlık var(!) E bir de adama demezler mi, “Sen kendi yaptığın evde ailenle yaşar mısın?” diye. Bunun cevabı “hayır” ise bu işte bir bityeniği var demektir. İnsanlar ev sahibi olabilmek için bir ömür çalışıyor. Artık insanların hakkına daha fazla girmeyin.
Vatandaşların da bu noktada bilinçlenmesi şart tabi ki. Bu da tatbikatların çokluğu ve alınan eğitimle sağlanır. Deprem anında nasıl hareket edilmeli, hangi pozisyonda ve nerede durulmalı, panik anı nasıl engellenmeli, enkaz altında ne yapılmalı, sonrasında nasıl bir yol izlenmeli… Bunlar hakkında tam anlamıyla bilgi sahibi olan kaç kişi var? Bunun cevabı da size kalmış.
Yıllardır her yerde uzman kişiler adeta haykırıyor; “Biz deprem ülkesiyiz, hep beraber harekete geçmeliyiz!” diye. Daha fazla can alınmadan artık depreme boyun eğmeyi bırakalım. Bu senaryonun değişmesi şart!