İskelet sisteminin mikro yapısının bozulması ve kemik mineral yoğunluğunun azalmasıyla ortaya çıkan osteoporoz, kemikleri son derece kırılgan ve zayıf bir hale getiriyor. Medicana Sağlık Grubu Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Uzm. Dr. Hacı Ali Tekkurt, hastalığın sinsi seyrettiğini belirterek en sık omurga, kalça ve el bileği bölgesinde kırıkların meydana geldiğini söyledi. Bu kırıkların zamanla bel ile sırt ağrılarına, boyda kısalmaya ve belirgin duruş bozukluklarına yol açtığını ifade eden Uzm. Dr. Tekkurt, hastalığın başlıca nedenlerini ve korunma yollarını ayrıntılarıyla aktardı.
MENOPOZ VE HAREKETSİZ YAŞAM KEMİK YIKIMINI HIZLANDIRIYOR
Kadınlarda menopoz dönemiyle birlikte östrojen hormonunun düşmesinin kemik yıkım sürecini ciddi şekilde hızlandırdığına dikkat çeken Uzm. Dr. Hacı Ali Tekkurt, yaşın ilerlemesiyle birlikte kemik yapım hızının yavaşladığını ve yıkım hızının arttığını dile getirdi. Yetersiz kalsiyum ve D vitamini alımının kemik kalitesini doğrudan düşürdüğünü belirten Tekkurt; hareketsiz yaşam tarzı, sigara kullanımı, aşırı alkol tüketimi ve zayıf, ince kemik yapısına sahip olmanın da kemik erimesine yatkınlığı artırdığını ifade etti.
UZUN SÜRELİ İLAÇ KULLANIMI VE KRONİK HASTALIKLARA DİKKAT
Sadece yaşlanma ve menopozun değil, bazı tıbbi durumların ve ilaçların da kemik erimesini tetiklediğini aktaran Uzm. Dr. Tekkurt, risk faktörlerini şu şekilde sıraladı:
3 aydan uzun süreli kortizon kullanımı, yüksek doz tiroid tedavisi, meme ve prostat kanseri ilaçları, uzun süreli mide koruyucular, bazı epilepsi ilaçları ve kan sulandırıcılar kemik yıkımını tetikliyor. Diyabet, tiroid ile paratiroid bezlerinin aşırı çalışması, Cushing hastalığı ve erken menopoza bağlı östrojen eksikliği gibi hormonal bozukluklar da süreci olumsuz etkiliyor. Çölyak, Crohn, ülseratif kolit ve obezite cerrahisi sonrası besin emiliminin azalması, kronik karaciğer ve böbrek yetmezlikleri, Romatoid Artrit, Ankilozan Spondilit gibi romatizmal rahatsızlıklar ile lösemi, lenfoma ve multipl myelom gibi hematolojik durumlar erimeyi hızlandırıyor. Ayrıca felç, uzun süreli yatağa bağımlılık ve hareketsizlik nedeniyle kemiklere yük binmemesi yapım mekanizmasını tamamen durdurarak hızlı bir erimeye yol açabiliyor.
GÜÇLÜ KEMİKLER İÇİN 30'LU YAŞLAR KİLİT ROL OYNUYOR
Kemik erimesinden korunmada 30’lu yaşların başında ulaşılan doruk kemik kütlesinin yüksek tutulmasının büyük önem taşıdığını vurgulayan Uzm. Dr. Hacı Ali Tekkurt, güçlü bir iskelet yapısı için yaşam tarzında yapılması gereken değişiklikleri açıkladı. Günlük 1000 mg ila 1200 mg kalsiyum alımının şart olduğunu belirten Tekkurt; süt ürünleri ve yeşil yapraklı sebzelerin bolca tüketilmesi gerektiğini dile getirdi. Kalsiyumun emilimi için D vitamininin vazgeçilmez olduğunu hatırlatan uzman isim, cildin her gün doğrudan 10-15 dakika güneş ışığı almasının faydalı olduğunu, beslenme ile karşılanamayan durumlarda ise hekim kontrolünde takviye alınması gerektiğini kaydetti.
REGÜLER YÜRÜYÜŞ VE DİRENÇ EGZERSİZLERİ KEMİKLERİ YENİLER
Kemiklerin canlı dokular olduğuna ve üzerlerine yük bindikçe kendilerini yenileyip güçlendiklerine değinen Uzm. Dr. Hacı Ali Tekkurt, tempolu yürüyüş, koşu, tenis ve dans gibi vücut ağırlığıyla yapılan aktivitelerin kemik yoğunluğunu artırdığını belirtti. Haftada 3-4 gün en az 30 dakikalık tempolu yürüyüşlerin ve direnç bantları ile hafif ağırlıkların kullanıldığı kas egzersizlerinin koruyucu etkisine vurgu yapıldı. Zararlı alışkanlıklardan uzak durulması gerektiğinin altını çizen Tekkurt, aşırı kahve tüketiminin kalsiyumun böbrekler yoluyla atılmasına yol açtığını hatırlatarak, risk grubundaki bireylerin ve menopoz sonrası dönemdeki kadınların vakit kaybetmeden uzman kontrolünde kemik taraması yaptırmaları gerektiğini ifade etti.
