Mutfakların ve sofraların vazgeçilmezi olan temel gıda ürünleri, zincir marketlerin raf fiyatlarındaki inanılmaz tutarsızlıkla bir kez daha gündeme oturdu. Limondan muza, siyah üzümden çaya kadar hemen her kalemde yaşanan fiyat dalgalanmaları vatandaşın cebini yakmaya devam ederken, aynı ürünün farklı zincir marketlerdeki satış fiyatları arasındaki devasa fark pes dedirtti. Birkaç sokak arayla hizmet veren marketlerdeki bu fiyat farkı, "Fiyatlar neye göre belirleniyor?" sorusunu yeniden akıllara getirdi.
AYNI LİMON VE YERLİ MUZ FARKLI RAFLARDA: MARKETLER ARASI DEV MAKAS
Yapılan son fiyat araştırmasına göre, ürünlerin raflardaki etiket yolculuğu şaşırtıcı verileri ortaya koyuyor. Çarşı pazarda vatandaşın en çok tükettiği ürünlerin başında gelen 1 kilogram limon; Tarım Kredi Kooperatif Marketleri’nde 34 lira 90 kuruştan satılırken, BİM raflarında 35 lira, A101’de ise 35 lira 90 kuruşluk etiketiyle alıcı bekliyor. Birbirine oldukça yakın seyreden bu rakamların ardından ŞOK markete girildiğinde ise durum bambaşka bir hal alıyor. ŞOK, aynı 1 kilogram limonu tam 49 liradan satışa sunarak Tarım Kredi KOOP’a kıyasla yüzde 40,4 daha pahalı bir fiyat çıkarıyor.
Meyve reyonunun bir diğer ürünü olan yerli muzda da benzer bir tablo göze çarpıyor. 1 kilogram yerli muz; BİM ve CarrefourSA raflarında 99 liralık etiketle yer alırken, Tarım Kredi KOOP’ta 109 lira, ŞOK’ta 114 lira, A101’de ise 114 lira 90 kuruşa kadar yükseliyor.
SİYAH ÜZÜMDE YÜZDE ALTMIŞ ÜÇLÜK DEV FARK
Fiyat makasının en belirgin şekilde açıldığı ürünlerin başında ise siyah üzüm geliyor. 1 kilogram siyah üzüm; BİM’de 49 liradan alıcı bulurken, CarrefourSA’da 69 lira 90 kuruş, ŞOK’ta ise 79 lira 90 kuruştan satılıyor. En ucuz ve en pahalı market arasındaki fiyat farkı tam 30 lira 90 kuruşu bulurken, aynı ürün ŞOK’ta BİM’e kıyasla yüzde 63,1 daha pahalı etikete sahip.
PAKETLİ VE STANDART ÇAYDA BİLE SEKSEN LİRAYI AŞAN ETİKET OYUNU
Sadece taze meyve ve sebzede değil, ambalajlı ve standart üretimi olan marka ürünlerde de mantık sınırlarını zorlayan farklar görülüyor. Türkiye’nin en çok tüketilen paketli çaylarından 1 kilogram Çaykur Tiryaki Çayı; Tarım Kredi KOOP’ta 359 liradan satılırken; BİM, ŞOK ve A101’de 419 lira, Migros ve CarrefourSA’da ise 439 lira 95 kuruşluk fiyatla raflarda duruyor. Birebir aynı paket çay için en ucuz ve en pahalı market arasındaki fark 80 lira 95 kuruşa ulaşıyor. Bu da ürünün Migros ve CarrefourSA’da Tarım Kredi KOOP’a göre yüzde 22,5 daha pahalı satıldığını gösteriyor.
Gıda ürününün cinsinde ya da markasında en ufak bir fark olmamasına rağmen aynı haftada raflara yansıyan bu devasa fiyat farkları, serbest piyasa koşullarının denetim boyutunu ve zincir marketlerin fiyatlandırma politikalarını bir kez daha tartışmaya açtı. Birkaç sokak ötedeki markete gitmenin bile mutfak alışverişinde ciddi farklar yarattığı bu günlerde, vatandaş perakende sektöründeki bu etiket keyfiliğine karşı daha sıkı denetim ve şeffaflık bekliyor.
