"Herkes kendi memleketinde yaşasaydı kentlerin nüfusu nasıl şekillenirdi?" sorusundan yola çıkılarak hazırlanan güncel çalışma, sanayi ve ticaret merkezlerinin göçle ne kadar büyüdüğünü, Anadolu şehirlerinin ise Türkiye geneline nasıl yayıldığını gösterdi. Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi verilerine dayandırılan listede, İstanbul ve Ankara gibi dev metropollerin sıra dışı gerileyişi dikkat çekti.
Geleneksel nüfus sıralamalarını tamamen altüst eden araştırma, yıllardır süregelen iç göç dalgasının kent haritalarını nasıl değiştirdiğini somut sayılarla kanıtladı. Doğduğu veya kütüğünün bağlı olduğu illerde yaşam sürülmesi senaryosunda, Anadolu'nun köklü kentleri nüfus patlaması yaşarken, Türkiye'nin çekim merkezi sayılan sanayi devleri ise sıralamada gerilere düştü.
METROPOLLER GERİLEDİ ANADOLU KENTLERİ ZİRVEYE TIRMANDI
Yayınlanan verilere göre, mevcut durumda Türkiye'nin en kalabalık kenti olan İstanbul, sadece kütüğü buraya kayıtlı olanlar hesaplandığında 2 milyon 609 binlik nüfusuyla 79. sıraya geriledi. Başkent Ankara da benzer bir tablo sergileyerek 2 milyon 72 bin kütüklü nüfusuyla listenin 77. basamağında yer bulabildi. Sanayi ve göç merkezi olan İstanbul ve Ankara'nın yaşadığı bu sert düşüş, büyükşehirlerin aslında ne denli heterojen bir nüfus yapısına sahip olduğunu açıkça gösterdi.
Listenin zirvesinde ise Doğu, Güneydoğu ve İç Anadolu'nun yüksek nüfus potansiyeline sahip kentleri yer aldı. Türkiye genelinde kütüğüne en çok insan kayıtlı olan il, 3 milyon 147 binlik devasa sayı ile Şanlıurfa oldu. Şanlıurfa'yı hemen ardından 2 milyon 689 binlik nüfusuyla Konya ve 2 milyon 456 bin ile Diyarbakır takip etti. Bu veriler, Anadolu kentlerinin yerel potansiyellerinin ne kadar yüksek olduğunu ve metropollere verilen göçün büyüklüğünü gözler önüne serdi.
KARAMAN LİSTEDE EKSİK VERİYLE YER ALDI SANAYİ KENTLERİ ŞAŞIRTTI
İstatistiksel sıralamanın ilk basamaklarında Türkiye'nin kütük nüfusu en az olan illeri sıralandı. Listenin başında 131 binlik rakamla Yalova yer alırken; Tunceli, Bilecik ve Bayburt gibi şehirler mütevazı nüfuslarıyla ilk sıralarda kaldı. Ancak yayınlanan listede teknik bir detay dikkatlerden kaçmadı. Listenin 10. sırasında yer alan Karaman ilinin nüfus verisi boş bırakılırken, 11. sırada 378 binlik nüfusuyla Burdur yer aldı.
Göçle büyüyen Kocaeli, Tekirdağ ve Eskişehir gibi gelişmiş sanayi ve eğitim kentlerinin kütüklü nüfus sayılarında alt sıralarda kalması dikkat çeken bir diğer unsur oldu. Buna karşın Sivas, Erzurum, Samsun ve Tokat gibi Anadolu kentlerinin, Türkiye'nin dört bir yanına dağılmış milyonlarca hemşerisiyle listenin üst sıralarını zorladığı görüldü. İstatistikler, Türkiye'deki üretim ve yaşam merkezlerinin yeniden dengelenmesi halinde ortaya çıkabilecek potansiyel haritaya dair önemli ipuçları verdi.
